Kruche zęby – przyczyny, objawy i co robić, gdy ząb się kruszy

Kruche zęby – najważniejsze informacje:

🦷 Kruszenie zębów najczęściej wynika z próchnicy, bruksizmu lub niedoborów
🦷 Osłabione szkliwo zwiększa ryzyko ukruszeń
🦷 Problem może nasilać dieta bogata w cukry i kwasy
🦷 Leczenie zależy od przyczyny – od wypełnień po odbudowę zęba
🦷 Wczesna reakcja pozwala uniknąć poważniejszych uszkodzeń

Nawet najdokładniejsza higiena jamy ustnej może nie wystarczyć, jeśli naszym problemem są kruche zęby. Czasem ząb się ukruszy na skutek urazu mechanicznego, ale zdarza się też, że zęby kruszą się same z siebie. Jakie są tego przyczyny i jak zapobiegać kruchym zębom?

Dlaczego zęby się kruszą? Najczęstsze przyczyny

Powodów, dla których zęby się kruszą jest wiele. Począwszy od zaniedbań w higienie i rzadkich wizyt u dentysty, poprzez urazy i choroby aż do nieprawidłowej diety i braków niektórych substancji w organizmie. Znalezienie przyczyny kruszących się zębów jest ważne, ponieważ pozwala wyeliminować problem i ułatwia leczenie. Prezentujemy więc najczęstsze czynniki wpływające na kruche zęby:

• Urazy mechaniczne – upadek lub uderzenie w twarz może ukruszyć ząb, a narażone na to są – z wiadomych względów – najbardziej zęby przednie.
• Gryzienie twardych przedmiotów – automatyczne podgryzanie długopisów czy innych przedmiotów może spowodować skruszenie się fragmentu zęba.
• Niewłaściwa higiena jamy ustnej – zalegająca płytka nazębna stanowi doskonałą pożywkę dla bakterii. Płytka pozostaje na zębach po niedokładnym szczotkowaniu i na skutek nieużywania nici dentystycznych.
• Rozwój próchnicy – brak leczenia próchnicy i pozostawianie dużych ubytków w jamie ustnej powoduje osłabienie zębów i destrukcję twardych tkanek. To z kolei prowadzi do kruszenia się zębów.
• Paradontoza – niezwykle groźna choroba, która wywołuje odsłonięcie szyjek zębowych, a następnie wypadania lub kruszenia się zębów.
• Martwica – martwy ząb pozbawiony jest elastyczności, staje się zatem bardziej narażony na urazy mechaniczne.
• Bruksizm – zgrzytanie zębami i ich zaciskanie może uszkadzać szkliwo i przyczynić się do kruszenia zębów.
• Kwasowa erozja szkliwa – długotrwałe i częste narażanie zębów na obcowanie z kwasami w niektórych pokarmach i napojach (np. kwas fosforowy) może doprowadzić do zmian chemicznych w strukturze zębów, a następnie do demineralizacji szkliwa i głębokich uszkodzeń.
• Dieta bogata w cukry – nadmierne spożywanie cukru przyczynia się do erozji szkliwa i rozwoju próchnicy. Najbardziej niebezpieczne dla zębów są słodycze i napoje gazowane, jednak trzeba pamiętać, że obecnie cukry czają się niemal wszędzie.
• Niedobory witamin i minerałów – dieta uboga w wapń oraz witaminy A i D wywołuje kruche zęby.
• Używki – palenie papierosów czy zażywanie narkotyków (np. metamfetaminy) jest szkodliwe dla całego organizmu, w tym właśnie szkliwa zębów.
• Spożywanie twardych pokarmów – choć np. orzechy są zdrowe i zalecane, to przy ich jedzeniu należy zachować ostrożność. Są bowiem bardzo twarde i chwila nieuwagi może kosztować nas ukruszony ząb.

Jak zapobiegać kruszeniu się zębów?

Trudno zapobiec urazom mechanicznym, bowiem nikt nie planuje upadku czy uderzenia się w zęby. Natomiast w pozostałych przypadkach podstawą jest dokładna higiena jamy ustnej i regularne wizyty u stomatologa. Odpowiednio dobrana pasta do zębów, nici dentystyczne oraz systematyczne piaskowanie zębów i usuwanie kamienia – to wszystko powinno zapobiec próchnicy, paradontozie i innym chorobom jamy ustnej. Warto też zwrócić uwagę, czy nie zgrzytamy zębami. Przyda się również konsultacja ortodontyczna, wady zgryzu bowiem mogą mieć wpływ na nieprawidłowe ścieranie się szkliwa.

Bardzo ważna jest również dobrze zbilansowana dieta. Z pewnością warto włączyć do jadłospisu następujące produkty: tłuste ryby, żółty ser, zieloną herbatę, natkę pietruszki, orzechy i migdały, otręby pszenne, soję, wątróbkę i suszone owoce dzikiej róży. Natomiast z używek stanowczo polecamy zrezygnować.

Jak leczyć ukruszony ząb?

Kiedy już dojdzie do ukruszenia się zęba, należy jak najszybciej udać się do dentysty w celu rekonstrukcji ubytku. Im dłużej bowiem pozostawimy ukruszony ząb, tym większe ryzyko ataku bakterii w tym miejscu i osłabienia szkliwa. A to z kolei może prowadzić do dalszego kruszenia się zęba. Warto też wiedzieć, że kruche zęby są wrażliwe na temperaturę, zatem ukruszony ząb może skutkować nadwrażliwością. Ostre krawędzie zęba mogą też ranić policzki czy język. Dlatego nie ma na co czekać, tylko oddać się w ręce stomatologa. Skoryguje on kształt zęba i zabezpieczy szkliwo. Większe ukruszenia uzupełnia się wypełnieniem kompozytowym o kolorze dopasowanym do zęba.

Najlepiej jednak zapobiegać kruchym zębom i wyplewić szkodliwe nawyki. Natomiast jeśli kruche zęby są następstwem choroby, to koniecznie trzeba wyleczyć wszystkie dolegliwości. Dbałość o mocne zęby pozwoli uchronić je przed wieloma niebezpieczeństwami.

Jakie są objawy osłabionego szkliwa?

Kruche zęby rzadko pojawiają się nagle – zwykle wcześniej występują objawy świadczące o osłabieniu szkliwa. Jednym z pierwszych sygnałów jest nadwrażliwość na zimne, gorące lub słodkie pokarmy. Pacjenci często zauważają także drobne pęknięcia, matowienie powierzchni zębów lub ich zwiększoną ścieralność. Z czasem mogą pojawić się widoczne ubytki, a nawet ukruszenia fragmentów zęba.

Co zrobić, gdy ząb się kruszy?

W przypadku ukruszenia zęba najważniejsza jest szybka reakcja. Nawet niewielkie uszkodzenie może z czasem się powiększać i prowadzić do poważniejszych problemów. Należy jak najszybciej zgłosić się do dentysty, który oceni stopień uszkodzenia i zaproponuje odpowiednie leczenie. Do czasu wizyty warto unikać gryzienia twardych pokarmów oraz chronić uszkodzony ząb przed dalszym urazem.

Jakie są metody leczenia kruchych zębów?

Sposób leczenia zależy od przyczyny oraz stopnia uszkodzenia zęba.

Najczęściej stosuje się:

• wypełnienia kompozytowe – przy niewielkich ubytkach
• bonding – odbudowa estetyczna zęba
• korony protetyczne – przy dużych zniszczeniach
• leczenie kanałowe – gdy uszkodzenie sięga miazgi
• szynowanie zębów – przy ich rozchwianiu

Co jeść aby wzmacniać szkliwo i zapobiegać kruchym zębom?

Dieta odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu mocnych zębów. Warto zadbać o odpowiednią podaż wapnia, fosforu oraz witamin A, D i C.

Polecane produkty:

• 🥛 nabiał – wapń
• 🐟 tłuste ryby – witamina D
• 🥦 warzywa liściaste – minerały
• 🥜 orzechy i pestki – magnez
• 🍎 warzywa wymagające gryzienia – naturalne oczyszczanie